Προορισμοί παράνομου εμπορίου ηλεκτρονικών αποβλήτων

Ένα μεγάλο μέρος των ηλεκτρονικών αποβλήτων της Ευρώπης καταλήγει στη Δυτική Αφρική, κυρίως στη Νιγηρία και στη Γκάνα. Καθώς οι οικονομίες των αναπτυσσόμενων χωρών μεγεθύνονται, το ίδιο γίνεται και με τη ζήτηση για ηλεκτρονικά αγαθά, ιδιαίτερα για καλό μεταχειρισμένο εξοπλισμό. Όμως αποστολές του εν λόγω εξοπλισμού που φθάνει στα λιμάνια της Δυτικής Αφρικής είναι κατά το πλείστον ηλεκτρονικά απόβλητα, αφού περίπου το 75% των φορτίων περιέχουν κατεστραμμένο ηλεκτρονικό εξοπλισμό.

Φαίνεται ότι οι εισαγωγείς είναι πρόθυμοι να μεταφέρουν εμπορευματοκιβώτια γεμάτα με ηλεκτρονικά απόβλητα αφού η ζήτηση για ηλεκτρονικά προϊόντα είναι τόσο μεγάλη και οι αγοραστές είναι έτοιμοι να αγοράσουν χωρίς αυτά να έχουν δοκιμαστεί αν λειτουργούν. Η κλίμακα αυτού του εμπορίου είναι τεράστια. Μόνο στη πρωτεύουσα της Νιγηρίας, το Λάγκος, μισό εκατομμύριο ηλεκτρονικοί υπολογιστές καταφθάνουν κάθε μήνα. Μεγάλο μέρος αυτών των φορτίων προέρχεται από την Ευρώπη και μεταφέρεται από υπηκόους των χωρών της Δυτικής Αφρικής, που συνήθως αποκαλούνται «τουρίστες αποβλήτων» και διαθέτουν οικογενειακές ή επιχειρηματικές επαφές σε χώρες όπως το Ηνωμένο Βασίλειο.

Απόρριψη ηλεκτρονικών αποβλήτων σε χώρες της Ασίας

Τα ηλεκτρονικά απόβλητα αντιμετωπίζονται με τρόπο που προκαλεί σοβαρή ζημιά στις περισσότερες από τις αναπτυσσόμενες χώρες. Συνήθως, τα απόβλητα προϊόντα διαλύονται κάτω από μη ασφαλείς συνθήκες – σπάζοντας τα ή καίγοντας τα σε πρόχειρες εγκαταστάσεις. Οι εργάτες προσπαθούν να απομονώσουν τα πολύτιμα μέταλλα, τα οποία μπορούν να πουλήσουν στην αγορά μετάλλων. Επίσης καίνε τα πλαστικά, τα οποία εκλύουν θανατηφόρες διοξίνες. Ζεσταίνουν τα τυπωμένα κυκλώματα για να λιώσουν τις συγκολλήσεις μολύβδου και εισπνέουν το δηλητηριώδη καπνό που παράγεται κατά τη διαδικασία. Χρησιμοποιούν οξέα για να αφαιρέσουν το χρυσό από τις πλακέτες των τυπωμένων κυκλωμάτων. Στην περιοχή Γκιγού της Κίνας, πετούν το μολυβδούχο γυαλί από αποσυναρμολογημένες οθόνες καθοδικού σωλήνα και τηλεοράσεις στα κοντινότερα φρεάτια αποχέτευσης. Διαχειριζόμενοι ηλεκτρονικά απόβλητα με τόσο πρωτόγονο τρόπο εκθέτουν τους εαυτούς τους σε σημαντικές ποσότητες τοξικών χημικών ουσιών και ρυπαίνουν ανεπανόρθωτα το περιβάλλον.

Οι επιπτώσεις στην υγεία των εργαζομένων σε αυτές τις πρόχειρες εγκαταστάσεις που χρησιμοποιούν μη ασφαλείς πρακτικές είναι προφανείς. Ιατρικές μελέτες που έχουν διεξαχθεί στην περιοχή Γκιγού της Κίνας – όπου διαλύεται ένας μεγάλος όγκος ηλεκτρονικών αποβλήτων – δείχνουν ότι περισσότερα από το 80% των παιδιών έχουν δηλητηριαστεί από το μόλυβδο, το νερό είναι επικίνδυνο για πόση, και τα σώματα των εργαζομένων περιέχουν εξαιρετικά υψηλά επίπεδα τοξικών ουσιών που προέρχονται από επιβραδυντές φλόγας και των υποπροϊόντων τους.

Απόρριψη ηλεκτρονικών αποβλήτων στην Ινδία και στο Πακιστάν

Προκαταρκτικές έρευνες στο Πακιστάν και στην Ινδία αποκαλύπτουν ότι αυτές οι χώρες υποδέχονται και επεξεργάζονται ηλεκτρονικά απόβλητα που προέρχονται από τις χώρες του Δυτικού κόσμου με παρόμοιες διαδικασίες όπως αυτές που καταγράφηκαν στην Κίνα.

Είναι σαφές, από τις έρευνες, στις δυο αυτές χώρες της Νοτιοανατολικής Ασίας ότι η μεταφορά ηλεκτρονικών αποβλήτων δεν περιορίζεται μόνο στην Κίνα. Πράγματι, όπως η Κίνα θα αρχίσει να επιβάλει τους σχετικούς νόμους απαγόρευσης εισαγωγών ηλεκτρονικών αποβλήτων, ενδέχεται ότι όλο και περισσότερα ηλεκτρονικά απόβλητα θα αρχίσουν να διοχετεύονται στις χώρες με ακόμη λιγότερες υποδομές και την ικανότητα των κυβερνητικών αρχών να προστατεύσουν τους πολίτες τους από τις εργασιακές και περιβαλλοντικές επιπτώσεις από αυτές που διαθέτει η Κίνα.

Αν μη τι άλλο, μια πρώτη ματιά στην Ινδία και στο Πακιστάν αποκαλύπτει τις προϋποθέσεις η κατάσταση να είναι ακόμη χειρότερη από αυτή που βρέθηκε στην Κίνα. Για παράδειγμα, στο Πακιστάν, τα τυπωμένα κυκλώματα λιώνονται με καμινέτα χωρίς ανεμιστήρες εξαερισμού. Οι δε εργασίες με οξέα πραγματοποιούνται σε εσωτερικούς χώρους με ακόμη λιγότερο εξαερισμό. Στην Ινδία, η ανοιχτή καύση τυπωμένων κυκλωμάτων σε γειτονιές του Νέου Δελχί αποτελούν ρουτίνα, όπως είναι η εκμετάλλευση της παιδικής εργασίας για την εκτέλεση αυτών των εργασιών.

Περισσότερες πληροφορίες:
http://wscep.org/Posts/447/Documents/EU%20Africa%20collaboration%20workshop%20report%20FINAL.pdf
http://www.guardian.co.uk/environment/2011/may/16/uk-ewaste-dumped-ghana
http://www.npr.org/2010/12/21/132204954/after-dump-what-happens-to-electronic-waste

Επιστροφή